data publikacji: 18:00, data aktualizacji: 18:11 ten tekst przeczytasz w 6 minut Nowotwory jelita grubego, tradycyjnie uważne za chorobę osób starszych, są coraz częściej diagnozowane u pacjentów w wieku 20-54 lat. Świadomość tej niepokojącej tendencji powinni mieć tak lekarze, jak i pacjenci. Shutterstock Potrzebujesz porady? Umów e-wizytę 459 lekarzy teraz online Chorych będzie przybywać To wszystko nasza wina? Przede wszystkim profilaktyka Jeśli nie kolonoskopia, to co? Kiedy badacze donieśli, że wzrosły wskaźniki zachorowalności na raka jelita grubego wśród dorosłych w wieku zaledwie lat dwudziestu i trzydziestu paru, świat nauki odniósł się sceptycznie do tych rewelacji. Sugerowano, że uzyskane wyniki informowałyby nie tyle o faktycznym wzroście liczby zachorowań, co raczej o wcześniejszym diagnozowaniu, co byłoby dla pacjentów bardziej korzystne. Teraz jednak nowe badanie rozwiało wątpliwości w tej kwestii: to nie tak, że młodzi Amerykanie po prostu wcześniej słyszą diagnozę raka jelita grubego. Oni rzeczywiście umierają na ten typ nowotworu nieco częściej niż w poprzednich dekadach i nikt tak naprawdę nie wie dlaczego. Chorych będzie przybywać – To fakt – podkreśla Rebecca L. Siegel, epidemiolożka z Amerykańskiego Stowarzyszenia Raka i główna autorka wspomnianego badania, opublikowanego w czasopiśmie “Journal of the American Medical Association” (“JAMA”), oraz wcześniejszego raportu. – Mówimy o niewielkim wzroście, ale ten trend, który pojawił się dopiero w ostatniej dekadzie, nie wygląda moim zdaniem na tymczasowy. Choroba zaczyna uderzać w coraz młodszych ludzi. W najnowszym badaniu wykazano, że chociaż ryzyko śmierci z powodu raka jelita grubego lub odbytu spada w populacji ujmowanej jako całość, to śmiertelność w grupie wiekowej 20-54 lata nieznacznie się zwiększyła: wynosiła 4,3 zgony na 100 tys. ludzi w 2014 roku, w porównaniu do 3,9 zgonów na 100 tys. osób w 2004 roku. – Sprawa nie sprowadza się do zdiagnozowania paru mniejszych nowotworów – uważa Thomas Weber, specjalista od raka jelita grubego niezaangażowany w ostatnie badanie. – Coś jeszcze się dzieje i ma to olbrzymie znaczenie. To wszystko nasza wina? Nikt nie wie, jakie czynniki z zakresu stylu życia, środowiska czy warunków genetycznych mogą wpływać na wzrost zachorowalności. Jeśli w ostatnich latach częściej diagnozowano raka powiązanego z wirusem brodawczaka ludzkiego, HPV, wywoływałby on głównie nowotwory szyjki macicy, tylnej ściany gardła i odbytu – naukowcy nie sądzą, by zachowania seksualne albo HPV miały wpływ na zwiększenie zachorowalności na raka jelita grubego i odbytnicy (rak odbytnicy i odbytu to dwie różne choroby). Otyłość, dieta bogata w czerwone lub przetworzone mięso, brak aktywności fizycznej są wymieniane pośród czynników zwiększających ryzyko zachorowania, jednak badacze szukają innych ewentualnych przyczyn tego typu nowotworu. Niedawno wykazano na przykład, że przedłużające się podawanie antybiotyków w dorosłości wiąże się ze zwiększonym ryzykiem rozwoju polipów stanu przedrakowego, być może z tej przyczyny, że antybiotyki mogą zmienić skład jelitowego mikrobiomu. Naukowcy chcieliby też sprawdzić, czy przypadki raka jelita grubego u młodszych dorosłych istotnie różnią się od przypadków tej choroby u starszych, i czy można je wykrywać i leczyć tymi samymi metodami. Niektóre materiały wskazują, że u młodych częściej występują przedrakowe polipy trudniejsze do wykrycia i usunięcia podczas kolonoskopii, ze względu na ich umiejscowienie w jelicie oraz dlatego, że są raczej płaskie, a nie cylindryczne, tłumaczy Otis Brawley, naczelny lekarz Amerykańskiego Stowarzyszenia Raka. Przeczytaj więcej: Polipy żołądka i dwunastnicy Przede wszystkim profilaktyka Najnowsze ustalenia ponaglają do poszukiwań wiarygodnych metod wczesnego wykrywania raka jelita grubego u młodych ludzi. Większość środowisk medycznych od lat zalecało rutynowe wykonywanie badań przesiewowych u osób po 50. roku życia, chyba że występowałyby u nich specyficzne czynniki ryzyka, jak obciążenia rodzinne albo choroba w rodzaju nieswoistego zapalenia jelit, o której wiadomo, że zwiększa ryzyko raka. Jedna z organizacji zza oceanu, Amerykański College Gastroenterologii, radzi wcześniej rozpocząć badania przesiewowe u Afroamerykanów, po 45. roku życia, gdyż wykazano, że ta grupa etniczna jest bardziej od białych narażona na zachorowanie. Pomysły rozszerzenia programu badań przesiewowych dla całej populacji są równocześnie i kontrowersyjne, i drogie, biorąc pod uwagę, że wciąż zdecydowana większość zgonów z powodu raka jelita grubego dotyczy osób starszych. – Nie sądzę, byśmy z powodu tego niewielkiego wzrostu śmiertelności powinni rutynowo zlecać kolonoskopię dwudziestoparolatkom – przyznaje Michael Potter, profesor medycyny rodzinnej i społecznej z Uniwersytetu Kalifornijskiego w San Francisco. (…) – Niewątpliwie warto jednak prowadzić dalsze badania w tej dziedzinie i sprawdzić, czy obniżenie wieku rutynowych badań przesiewowych przyniosłoby więcej korzyści, czy strat. Bo mówimy o badaniach, które same w sobie wiążą się z pewnym ryzykiem. Badania przesiewowe są też kosztowne, ale to nie ich cena jest tu najważniejszą sprawą. Szukanie raka jelita grubego u młodych jest jak szukanie igły w stogu siana: musielibyście przebadać naprawdę dużo ludzi, by namierzyć garstkę pacjentów z rakiem albo przedrakowymi polipami. Większość młodych ludzi poddawałoby się więc badaniom bez ważnego powodu, a niektórzy z nich mogliby jeszcze ucierpieć. Komplikacje przy kolonoskopii, uważanej za podstawowy test pod kątem raka jelita grubego, zdarzają się całkiem często. Badanie z udziałem ponad 300 tys. zdrowych pacjentów Medicare, którzy poddali się kolonoskopii, wykazało, że dwa proc. spośród nich musiało w ciągu tygodnia od interwencji medycznej wrócić do szpitala lub na ostry dyżur, z powodu komplikacji takich jak przerwanie ściany jelita bądź odbytnicy, mogących prowadzić do zagrożenia życia. Jeśli nie kolonoskopia, to co? Ale jeśli część organizacji medycznych obstaje przy kolonoskopii jako preferowanej metodzie badań przesiewowych, eksperci z instytucji ds. prewencji Preventive Services Task Force opowiadają się za stosowaniem także innych badań, jako tańszych i mniej inwazyjnych, choć mogą one nie być w tym samym stopniu skuteczne w wykrywaniu nowotworów i zapobieganiu im. Przykładowo, badanie kału pod kątem mikroskopijnych ilości krwi czy zmian w DNA może sugerować istnienie guza albo polipa, jednak tego typu analizy należałoby wykonywać częściej, a później, przy uzyskaniu dodatniego wyniku, uzupełnić jeszcze kolonoskopią. Wszystkie te metody badań mają swoje plusy i minusy. Niektóre z nich mogą dać wynik fałszywie dodatni, zmuszający kogoś do dalszych badań bez potrzeby, lub fałszywie ujemny, usypiający czujność chorego. Jednakże zdaniem Brawleya mamy naukowe podstawy twierdzić, że analizy z próbki kału mogą ocalić życie i że niektórym pacjentom lepiej by się przysłużyły tego typu nieinwazyjne metody. – W USA wszyscy skłaniamy się ku zaawansowanym technologicznie rozwiązaniom, zapominając o starych metodach, które wciąż są bardzo dobre – ocenił. Bez względu na wytyczne dotyczące badań przesiewowych, ludzie obawiający się zachorowania na raka jelita grubego powinni powiedzieć o tym swojemu lekarzowi, bez względu na swój wiek, zauważa Douglas Owens, z kierownictwa Preventive Services Task Force. – Zawsze mogą wystąpić okoliczności, w których decyzję należy podejmować w indywidualnym trybie – podkreślił. Wielu lekarzy mogłoby jednak mieć obiekcje przed skierowaniem na kolonoskopię młodych dorosłych, ponieważ rak jelita grubego jest w tej grupie wiekowej chorobą rzadko spotykaną, przyznaje Weber. Jego zdaniem należy zwiększać świadomość zagrożenia tak wśród lekarzy, jak i wśród pacjentów. – Powinniśmy wcześniej włączać czujność, zbadać symptomy i wykluczyć ewentualność raka – radzi. Sygnałami ostrzegawczymi mogącymi świadczyć o raku jelita grubego bywają krwawienia z odbytnicy, krwawe stolce, nieuzasadniona utrata wagi, zmęczenie, problemy z trawieniem i zmiany dotyczące sposobu wypróżniania się. Anemia u mężczyzn też może wskazywać na rozwijający się nowotwór, podobnie jak anemia u kobiet przed menopauzą, u których zbyt często niedokrwistość składa się na karb menstruacji – gdy kobiecej anemii towarzyszy jakikolwiek inny z niepokojących symptomów pacjentkę należy od razu kierować na badania pod kątem raka jelita grubego. Warto upewnić się, czy dobrze znamy medyczną historię naszych bliskich – ważna jest wiedza nie tylko o krewnych, którzy zachorowali na raka, lecz i tych, co mieli łagodne polipy. Należy poinformować lekarza o wszystkich swoich dolegliwościach, w tym o nieswoistym zapaleniu jelit, które może zwiększyć ryzyko zachorowania. Ryzyko to można samemu obniżać, utrzymując właściwą wagę ciała, dużo ćwicząc, prawidłowo się odżywiając, nie paląc papierosów i nie nadużywając alkoholu. rak jelita grubego jelito grube kolonoskopia Rak jelita grubego to drugi najczęstszy nowotwór w Polsce. "Gdy pojawiają się objawy, lekarz niewiele może już zrobić" Rak jelita grubego, jeden z najczęstszych na świecie nowotworów, rozwija się powoli, dlatego przez długi czas jest łatwy do usunięcia i skutecznego wyleczenia.... Monika Zieleniewska Jelito grube - budowa, funkcje, najczęstsze choroby. Jak dbać o jelito grube? Jelito grube to długi organ z jednej strony jest połączony z jelitem cienkim, a z drugiej z odbytem. Dzieli się na trzy części: kątnice, okrężnice i odbytnice.... Adrian Jurewicz Antybiotyki przyspieszają raka jelita grubego. O ile lat? Są nowe badania Antybiotyki mogą zwiększać ryzyko zachorowania na raka okrężnicy. Dokładnie pewnej jej części. Nowe badanie przeprowadzono w Szwecji na sporej grupie osób,... Klaudia Torchała Jej zmagania z rakiem jelita grubego śledził cały świat. "Moje ciało nie chce grać w tę grę" Zmarła Deborah James, 40-letnia dziennikarka, blogerka i działaczka społeczna. W 2016 r. zdiagnozowano u niej raka jelita grubego. Kobieta opowiadała o swoich... Paulina Wójtowicz Te napoje zwiększają ryzyko raka jelita grubego. Większość z nas kupuje je regularnie To jeden z trzech najczęstszych i najbardziej śmiertelnych nowotworów. Rak jelita grubego diagnozowany jest zwykle bardzo późno, co pogarsza rokowania pacjentów.... Paulina Wójtowicz Przełom w leczeniu raka jelita grubego. Nowy lek dał badanym całkowitą remisję Naukowcy z Memorial Sloan Kettering Cancer Center w Nowym Jorku dokonali przełomowego odkrycia w leczeniu nowotworu jelita grubego. Zastosowany przez nich lek... Sylwia Czerniak Rak jelita grubego - jakie daje objawy?[INFOGRAFIKA] Rak jelita grubego to jeden z niebezpiecznych nowotworów, które po cichu mogą rozwijać się w ludzkim organizmie. Można go wykryć za pomocą konkretnych badań.... Polska Grupa Infograficzna Rak jelita grubego coraz częstszy w ciąży. Lekarze podają powód Nowotwory jelita grubego i odbytu są drugim najczęściej występującym u kobiet. Niestety, choroba nie omija także tych, które oczekują dziecka. Rak jelita grubego... PAP Oczyszczanie jelit to niebezpieczna moda. Lekarz przestrzega Trend "czystych jelit" zyskuje popularność. Chętnie szukamy sposobów na to, by pozbyć się zalegających złogów, stosujemy detoks czy diety sokowe. Na liście metod... Edyta Brzozowska Rak jelita grubego częściej dotyka osób o takim wzroście. Sprawdź, czy jesteś w grupie ryzyka Czy wzrost może mieć związek z chorobą nowotworową? Choć hipoteza ta wydaje się absurdalna, naukowcy są coraz bliżsi odpowiedzi twierdzącej. Według analizy... Paulina Wójtowicz